Foley Artists และ Sound Designer อาชีพของคนมีความคิดสร้างสรรค์

ปกติถ้ากล่าวถึงคำว่า “ออกแบบ” คนส่วนมากคงจะคิดถึงการออกแบบสิ่งที่เป็นรูปธรรม สามารถจับต้องได้ เช่นการออกแบบสิ่งก่อสร้าง เฟอร์นิเจอร์ หรือข้าวของเครื่องใช้ต่าง ๆ แต่ว่าความจริงแล้วแม้แต่สิ่งที่เป็นนามธรรม จับต้องไม่ได้อย่าง “เสียง” ก็เป็นสิ่งที่สามารถออกแบบได้เหมือนกัน ไม่เชื่อก็ต้องเชื่อ ว่าการออกแบบเสียงนี้ได้กลายเป็นอาชีพจริงจัง ที่สามารถสร้างรายได้มหาศาลให้กับคนบางกลุ่มเลยทีเดียว อาชีพแปลกประหลาดนี้อาจดูเหมือนเป็นเรื่องไกลตัว ทว่าแท้จริงแล้วอยู่ใกล้เพียงใต้จมูก เพราะคนเหล่านี้ออกแบบเสียงเพื่อใช้ในภาพยนตร์นั่นเอง

รู้จักกับ Foley Artists และ Sound Designer

                Foley Artists และ Sound Designer มักจะเป็นสองคำที่มีความเกี่ยวเนื่องกัน เพราะความหมายของ Foley Artists คือผู้ที่ทำซ้ำเสียงในชีวิตประจำวัน หมายความว่าอาจเป็นเสียงเดิน, กิน, เปิดประตู, ทุบประจก หรือเสียงใด ๆ ก็ได้ ส่วน Sound Designer ก็มีความหมายตรงตัวว่าเป็นนักออกแบบเสียง โดยปกติแล้วคนที่เป็น Foley Artists ก็มักจะเป็น Sound Designer ด้วย เหตุผลที่ต้องมีการทำซ้ำ และอัดแยกก็เพื่อเพิ่มคุณภาพของเสียง ความจริงอาชีพนี้อยู่เบื้องหลังสื่อหลากหลายรูปแบบ แต่ในที่นี้จะขอเน้นกล่าวถึงสื่อเพื่อความบันเทิงอย่างภาพยนตร์

งานของนักออกแบบเสียงคือการคิด ค้นหา สร้างเสียงที่ต้องการ และเลือกใส่ให้ถูกจังหวะ ซึ่งเป็นงานเบื้องหลังที่ทำไม่ได้ง่าย ๆ ต้องอาศัยความคิดสร้างสรรค์ อีกทั้งยังมีความสำคัญมาก โดยเฉพาะกับภาพยนตร์แนวสยองขวัญ, ระทึกขวัญ, เหนือธรรมชาติ และแนวผีดิบ หรือที่เรียกง่าย ๆ ว่าซอมบี้ เพราะภาพยนตร์กลุ่มนี้มักจะต้องอาศัยเสียงในการช่วยส่งให้เรื่องราวดูน่ากลัว หรือตื่นเต้นมากขึ้น หลักฐานหนึ่งที่บ่งบอกว่าเสียงมีอิทธิพลกับคนดู คือการที่จะเห็นคนบางคนเอามือปิดหูเวลาดูภาพยนตร์ที่เกี่ยวกับผี ชัดเจนเลยว่าเมื่อลดเสียงลง ภาพก็น่ากลัวน้อยลงไปด้วย

ภาพสยองอย่างเดียวไม่ได้ เสียงต้องสยองด้วย

                Sound Designer คนแรกที่จะกล่าวถึง คือ Matt Davies เขาเป็นนักออกแบบเสียงที่ทำงาน ณ Studio Unknown เขาทำงานให้กับภาพยนตร์สยองขวัญหลายเรื่องโดยเฉพาะแนวซอมบี้ ซึ่งเป็นแนวที่เขาถนัด ในวิดีโอของแชนแนล Insider ในเว็บไซต์ YouTube ได้ทำการสัมภาษณ์ แล้วก็เก็บภาพการทำงานของเขามาเล็ก ๆ น้อย ๆ แต่เพียงเท่านั้นก็ทำให้ประหลาดใจได้แล้ว ว่านี่หรือคือที่มาของเสียงน่ากลัวที่เราได้ยินกัน เช่น เสียงกัดของซอมบี้ มาจากเสียงกัดกินมะเขือเทศลูกใหญ่, เสียงบดบี้กระดูก มาจากการบดบี้พริกหยวก, เสียงดึงสาวเครื่องใน มาจากเสียงขยำไก่ดิบไปมา หรือเสียงหัวที่ถูกทุบ มาจากการเอาค้อนทุบแตงโม

                นอกจากนี้แชนแนล Insider ยังมีวิดีโอที่ถ่ายเบื้องหลังการทำเสียงประกอบของเรื่อง The Quiet Place ทำให้ได้เห็นทั้งการทำงานของ Foley Artists และ Sound Designer เช่น การทำซ้ำเสียงทั่วไป อย่างเสียงเดินด้วยเท้าเปล่าบนพื้นวัสดุต่าง ๆ กัน หรือการออกแบบเสียงใหม่ เพื่อใช้แทนเสียงสัตว์ประหลาดในเรื่อง เช่น ใช้เสียงบิด หักขาปู เป็นเสียงเคลื่อนไหวของมัน เป็นต้น สิ่งหนึ่งที่จะเห็นเหมือนกันในทั้งสองวิดีโอคือสภาพของสตูดิโอที่เต็มไปด้วยข้าวของมากมาย เพื่อใช้ในการทดลองสร้างเสียงต่าง ๆ ให้ได้ตรงตามความต้องการ แม้จะดูรกไปบ้าง แต่ก็ดูเป็นงานที่ทำแล้วน่าจะรู้สึกสนุกอยู่ไม่น้อย

ความยากของงานนี้ คือการที่ต้องใช้ความคิดสร้างสรรค์ในการหยิบจับสิ่งของรอบตัว มาทำให้เกิดเสียงที่เหมาะกับสถานการณ์ในเรื่อง อีกทั้งยังต้องมีความเข้าใจธรรมชาติของมนุษย์ว่าเสียงแบบไหน จะทำให้เกิดความรู้สึกอย่างไร หากใครกำลังมองหาอาชีพที่สนุกและไม่เหมือนใคร Foley Artists และ Sound Designer คงสามารถเป็นตัวเลือกหนึ่งที่น่าสนใจได้